Taravari në “Interkultura”: Marrëdhëniet ndëretnike – një nga arsyet e largimit nga pushteti

 

Arben Taravari, ish-Ministri i Shëndetësisë dhe kreu i njërit krah të Aleancës për Shqiptarët, është i ftuar në shortkastin e IMA-s “Interkultura” me Robert Alagjozovskin. Ata biseduan për arsyet e largimit nga koalicioni qeveritar, situatën me të drejtat e komuniteteve, kohezionin social, marrëdhëniet ndëretnike dhe ndërkulturore, si dhe ngecjen në integrimin evropian dhe pritjet nga koalicioni qeveritar. Taravari flet gjithashtu për marrëdhëniet ndërkulturore në nivel lokal, veçanërisht në Gostivar, si dhe angazhimet programatike që do të dominojnë zgjedhjet e ardhshme lokale.

Ai theksoi se megjithëse marrëdhëniet ndëretnike nuk ishin arsyeja e drejtpërdrejtë, ato janë një nga shumë arsyet e largimit nga koalicioni qeveritar. Vlerësimi i gjendjes së kohezionit social nuk është i shkëlqyer, dhe ai e paraqet këtë jo si mendimin e tij, por si një realitet objektiv që e ndajnë shumë njerëz.

“Për të qenë plotësisht i sinqertë, kjo nuk është arsyeja e drejtpërdrejtë, megjithatë, një nga shumë arsyet – po, kjo është e vërtetë. Pra, balancuesi u shfuqizua dhe, patëm një marrëveshje, katër parti nga VLEN së bashku me kryeministrin, patëm një ligj të përgatitur nga Aleanca për Shqiptarët, për përfaqësim të drejtë të të gjithëve, jo vetëm të komuniteteve etnike, por edhe të të gjithë njerëzve të tjerë që jetojnë këtu, kategori të ndryshme të qytetarëve. Ideja ishte që, diku në dhjetor, kjo të miratohej si ligj. Megjithatë, koha kaloi… njerëzit filluan, ne thoshim se për një javë, për dy javë, apo jo, do të bëhej kjo, e kaluan janari, shkurti, marsi, prilli, tani jemi në fund të majit, ligji ende nuk është askund. Dhe për fat të keq, patëm kritika të mëdha, madje filluan të na tallnin për këtë, duke na thënë – thatë për dy-tre javë, tani u bënë pesë-gjashtë muaj, jo dy-tre javë”, theksoi Taravari.

Ai nuk e fsheh kënaqësinë që vjen nga një mjedis si Gostivari, të cilin e konsideron një model se si duhet të rregullohen marrëdhëniet ndëretnike në nivel lokal dhe në të gjithë vendin, por beson se qytetarët meritojnë avancimin e të gjitha të drejtave të tyre.

“Jam shumë krenar që vij nga një qytet që është model për funksionimin e të gjitha komuniteteve etnike që jetojnë atje – domethënë Gostivari, dhe atje turqit, shqiptarët, maqedonasit, romët, si të thuash, jetojnë si vëllezër. Unë, si kryetar bashkie, ngrita flamurin maqedonas, shqiptar, turk, madje edhe flamurin rom. Jam shumë krenar që i gjithë vendi mund ta marrë atë si shembull të funksionimit të mirë. Fatkeqësisht, vitin e fundit, nuk ka një përshtypje të tillë. Nuk po e them këtë vetëm unë. Nëse e them unë, është tashmë subjektive. Në përgjithësi, kudo që të shkosh, çfarëdo institucioni që viziton dhe pyet njerëzit, përshtypja është se ka një lloj ndarjeje, disi, sikur dikush dëshiron të dominojë, sikur shteti nuk po funksionon siç duhet. Nuk po flas vetëm për shqiptarët, maqedonasit, ky është përshtypja e shumicës së komuniteteve etnike që jetojnë në Maqedoni, gjë që nuk është e mirë për vendin tonë, se nuk ka kohezion të mirë, midis të gjithë neve që jetojmë këtu”, theksoi Taravari.

Edhe pse Taravari beson se komuniteti maqedonas ka të drejtë të vendosë plotësisht për çështjet e identitetit, ai e inkurajon kryeministrin Mickoski të gjejë një mënyrë për ta mbyllur çështjen dhe për të vazhduar negociatat me BE-në që do të çojnë në një përmirësim të mirëqenies së të gjithë qytetarëve.

“Ajo që ishte, propozimi francez, e nxit VMRO-në të shohë se si mund të marrë më shumë votues dhe më shumë mbështetës. Vazhdoj të mendoj se maqedonasit kanë të drejtën ekskluzive për të vendosur për këtë, për të ardhmen e tyre, për atë marrëveshje… e cila u propozua nga Franca, por praktikisht është një marrëveshje midis Maqedonisë dhe Bashkimit Evropian. Tani, si do të shkojë më tej, nuk e di. Megjithatë, shoh se, disi, gjërat po vonohen. Dhe nëse flisni me disa diplomatë nga Bashkimi Evropian, përshtypja është se Maqedonia tashmë është ndarë nga Shqipëria, gjë që nuk është mirë për vendin tonë. Do të doja që ne të vazhdonim së bashku dhe të përfundonim negociatat me Bashkimin Evropian së bashku dhe të ishim pjesë e Bashkimit Evropian sa më shpejt të jetë e mundur. Megjithatë, ajo që po ndodh, praktikisht, nuk është ashtu siç e dëshirojmë të gjithë. Sidoqoftë, e them përsëri, bartësit e këtij vendimi duhet të jenë ekskluzivisht maqedonasit, sepse ka më shumë të bëjë me interesin e tyre. Sidoqoftë, ne, si bashkësi të tjera etnike që jetojnë këtu, duhet t’i inkurajojmë ata sepse është një interes më i madh, dhe ai është që Maqedonia të jetë pjesë e Bashkimit Evropian dhe që sa më pak njerëz të largohen nga vendi”, konsideron Taravari.

Taravari nuk la anash mundësinë të komentonte mbi efektet e qëndrimit të prerë nacionalist të partnerit më të madh në pushtet.

“Sidomos tek shqiptarët, krijohet përshtypja sikur jemi në komunizëm kur në pushtet kishte disa shqiptarë që i bindeshin regjimit të atëhershëm komunist, që ishin servilë, që rrinin ulur aty, që nuk thoshin asgjë ose nuk insistonin në të drejtat e të tjerëve që jetojnë në vend. Megjithatë, do ta them përsëri se është shumë e rëndësishme që bëmë një hap, që u larguam nga qeveria për të dhënë një lloj alarmi, një sinjal, që të përpiqemi, të zgjohemi, ndër të tjera, është gjithashtu e rëndësishme bashkëjetesa midis nesh që jetojmë këtu, rruga evropiane, decentralizimi, që ishte platforma jonë së bashku me VMRO-DPMNE-në, e cila është partia më e madhe absolutisht në bllokun maqedonas, dominon, por kur bashkëpunon me dikë, nuk duhet të shihet sa i madh është ai, por partneriteti është shumë i rëndësishëm. Pra, hyn në qeveri si partner, për të ndihmuar, për të ndihmuar njëri-tjetrin. Megjithatë, ndër të tjera dhe mbi të gjitha, për të ndihmuar qytetarët, në mënyrë që ata të shohin një lloj shprese në vend, se ne po ecim vërtet në rrugën që është më e mira për të gjithë ne që jetojmë në këtë vend”, theksoi Taravari.

Lidhur me çështjen e të drejtave të kategorive të cenueshme të qytetarëve, grupeve të caktuara fetare dhe komunitetit LGBT, Taravari beson se të gjithë qytetarët duhet të jenë të barabartë në ushtrimin e të drejtave të tyre, se shoqëria jonë duhet të jetë tolerante, megjithëse nuk mungoi të theksonte se partia e tij është e krahut të djathtë dhe konservatore.

Shikoni dhe dëgjoni më shumë rreth këtyre temave në shortkastin “Interkultura”.